Prostaatkanker
Wat is prostaatkanker?
Prostaatkanker is een vorm van kanker waarbij er een kwaadaardig gezwel in de prostaat ontstaat. De prostaat is een klier die onder de blaas ligt en rond de plasbuis (urethra) ligt.
Prostaatkanker is de meest voorkomende kankersoort bij mannen: ongeveer 1 op de 10 mannen krijgt ooit in zijn leven prostaatkanker. In 2018 kregen in Nederland ongeveer 12.000 mannen de diagnose prostaatkanker (IKNL).
Net als andere vormen van kanker kan prostaatkanker uitzaaien. De uitzaaiingen (metastasen) bevinden zich meestal in de lymfeklieren van de onderbuik of in de botten.
Behandeling van prostaatkanker
De keuze voor behandeling hangt af van het stadium van de ziekte, de uitgebreidheid van de tumor en de gezondheid van de patiënt.
Voor prostaatkanker bestaan meerdere behandelingsmogelijkheden:
- Hormoontherapie – vaak de basisbehandeling bij uitgezaaide prostaatkanker
- Chemotherapie – bij gevorderde of agressieve vormen
- Radiotherapie – uitwendige bestraling of inwendige brachytherapie
- Radium-223 therapie – radioactief radium voor uitzaaiingen in botten
- Lutetium-177 therapie – bij specifieke gevallen van uitgezaaide prostaatkanker
Lokale prostaatkanker
Bij lokale prostaatkanker bevindt de tumor zich alleen in de prostaat. Mogelijke behandelingen zijn:
- Operatieve verwijdering van de prostaat (prostatectomie)
- Uitwendige bestraling (radiotherapie)
- Inwendige bestraling (brachytherapie)
- Actief volgen (watchful waiting of active surveillance) zonder directe behandeling
Uitgezaaide prostaatkanker
Bij uitgezaaide prostaatkanker is de behandeling vooral gericht op het remmen van de ziekte en het verminderen van klachten. De behandeling bestaat vaak uit hormoontherapie, en kan soms gecombineerd worden met radiotherapie of chemotherapie, afhankelijk van de individuele situatie.
Hyperthermie bij prostaatkanker: effectiever in combinatie met therapie
Hyperthermie kan bij prostaatkanker een waardevolle aanvulling zijn op de standaardbehandelingen. Vooral wanneer hyperthermie wordt gecombineerd met chemotherapie of radiotherapie, kunnen de behandelresultaten aanzienlijk verbeteren. Door de verhoogde doorbloeding en een betere zuurstoftoevoer naar het weefsel, worden tumorcellen gevoeliger voor deze therapieën.
Daarnaast versterkt hyperthermie het effect van bestaande behandelingen: beschadigde tumorcellen—die zijn aangetast door chemotherapie, radiotherapie of hormoontherapie—kunnen zich door de warmtebehandeling niet volledig herstellen. Dit vergroot de kans op succes van de behandeling en kan bijdragen aan een beter behandelresultaat.
Hyperthermie en therapieresistentie
Onderzoek laat zien dat hyperthermie ook kan helpen bij het tegengaan van therapieresistentie. Door hyperthermie naast chemotherapie of bestraling toe te passen, vermindert de kans dat tumorcellen resistent worden tegen de behandeling. Hierdoor wordt de effectiviteit van de therapie behouden en kunnen behandelingen beter aanslaan, zelfs bij agressievere vormen van prostaatkanker.
Conclusie
Voor mannen met prostaatkanker kan hyperthermie een waardevolle rol spelen als aanvullende therapie. Door de combinatie met chemotherapie of radiotherapie worden tumorcellen beter aangepakt en vermindert het risico op therapieresistentie, wat de kans op succesvolle behandeling vergroot.
Wetenschappelijke onderbouwing van hyperthermie bij prostaatkanker
– Verbeterde ziektevrije overleving
Hurwitz MD et al., 2011 – Cancer
Een fase II‑studie toont aan dat hyperthermie gecombineerd met radiotherapie bij lokaal gevorderde prostaatkanker de 2‑jaars ziektevrije overleving verhoogt van 64 % naar 84 %.
Lees de studie
– Veiligheid en tolerantie
Hurwitz MD et al., 2005 – Int J Hyperthermia
Onderzoek laat zien dat hyperthermie naast radiotherapie goed wordt verdragen door patiënten, zonder ernstige bijwerkingen, wat de klinische toepasbaarheid ondersteunt.
Lees de studie
– Historische klinische ervaring
Servadio C., Leib Z., 1984 – Prostate
Vroege klinische studies bevestigen dat hyperthermie tumorcellen kan verzwakken en de effectiviteit van chemotherapie en radiotherapie bij prostaatkanker kan versterken.
Lees de studie
– Systematische review
Combined hyperthermia and radiotherapy for prostate cancer, 2022 – Taylor & Francis Online
Een recente review bevestigt dat hyperthermie de effectiviteit van radiotherapie verbetert en een veelbelovende aanvullende behandeling vormt voor prostaatkanker.
Lees de review
– Casus van complete respons
PMC Case Report, 2022
Een individuele patiënt met kleine-cel prostaatcarcinoom liet volledige tumorreductie zien na gecombineerde hyperthermie en radiotherapie, wat het potentieel van hyperthermische therapie illustreert.
Lees de casus
Pagina geschreven door dokter Z. Bachrach (BIG: 39019756101)
Hyperthermie expert sinds 2007
